Czy poemat Adama Mickiewicza Adama Mickiewicza “Lektura szkolna Pan Tadeusz z księgarni jest epopeją? Nazwa epopeja pochodzi od greckiego słowa: epos, czyli opowieść. To jeden z gatunków literackich należących do epiki. Eposy znane są już od czasów starożytnych. “Iliada” czy “Odyseja” Homera, “Eneida” Wergiliusza to właśnie eposy.

Cechy epopei

Epopeja to utwór dużych rozmiarów, najczęściej wierszowany. Jest to poemat narracyjny o wielowątkowej akcji. Akcja epopei rozgrywa się na tle wydarzeń historycznych o wielkim znaczeniu, często przełomowym dla dziejów narodu. Bohater utworu często jest zbiorowy. W epopei mamy do czynienia z obiektywnym narratorem trzecioosobowym. Styl utworu często jest patetyczny, uroczysty, ale świat przedstawiony opisany jest w sposób bardzo realistyczny, z dużą dbałością o szczegóły. Środkiem stylistycznym często wykorzystywanym w eposach są rozbudowane porównania homeryckie. 

Cechy epopei w “Panu Tadeuszu”

Poemat epicki Mickiewicza jest dziełem o dużych rozmiarach, składa się z dwunastu ksiąg. Akcja toczy się w latach 1811-1812. Są to czasy panowania we Francji Napoleona Bonapartego. Cesarz Francuzów przygotowywał właśnie kampanię na Moskwę, w czym dzielnie sekundowali mu Polacy. Polska uważała Napoleona za swego sprzymierzeńca w walce z rosyjskim zaborcą.Legiony Dąbrowskiego walczyły u boku Napoleona. To czas polskich nadziei na pokonanie zaborcy i odzyskanie niepodległości. W “Panu Tadeuszu” jest wiele wątków: wątek walki narodowo-wyzwoleńczej związany z działalnością księdza Robaka, spór o zamek, wątek miłosny, wątek zajazdu itd. Narracja w poemacie jest trzecioosobowa. Pierwszoosobowy narrator ujawnia się jedynie w Inwokacji, w ostatnich strofach księgi dwunastej (“I ja tam byłem…) oraz w epilogu. Mamy tu bohatera zbiorowego – szlachtę polską. Drobiazgowo został opisany styl życia szlachty, obyczaje, wystrój domów… “Pan Tadeusz” nie jest pisany stylem patetycznym, wiele tu humoru i ironii, choć są fragmenty poważne i uroczyste, choćby opis muzyki podczas koncertu Jankiela czy cały epilog. Mickiewicz wykorzystuje wiele środków stylistycznych, porównania homeryckie również, głównie we fragmentach poświęconych opisom przyrody. Bez wątpienia “Pana Tadeusza” można nazwać epopeją.

Daniel